Myśl o życiu bez alkoholu może przynosić ulgę i jednocześnie budzić obawy. Jak odpoczywać po pracy? Co powiedzieć znajomym? Czy poprawi się sen i wróci chęć do zwykłych zajęć? Te pytania często pojawiają się przed rozpoczęciem leczenia i podczas pierwszych zmian.
Trzeźwość może stworzyć więcej miejsca na zdrowie, relacje i własne decyzje. Nie ma jednak jednej osi czasu, według której każdy organizm i każda rodzina wracają do równowagi. W tym tekście skupiamy się przede wszystkim na rezygnacji z alkoholu. W przypadku innych substancji i leków plan leczenia trzeba dostosować do ich rodzaju oraz stanu zdrowia.
Najpierw bezpieczne odstawienie alkoholu
U osoby uzależnionej nagłe odstawienie lub znaczne ograniczenie alkoholu może wywołać niebezpieczny zespół abstynencyjny. Jeżeli pijesz regularnie dużo, zdarzało Ci się pić, żeby złagodzić drżenie lub złe samopoczucie, albo wcześniej wystąpiły objawy odstawienia, skontaktuj się z lekarzem przed samodzielną próbą przerwania picia. Lekarz oceni, gdzie i z jaką pomocą można przejść ten etap.
Drgawki, omamy lub silne splątanie wymagają pilnej pomocy medycznej. Dzwoń pod 112 lub 999. Planowa sesja psychoterapii nie zastępuje wtedy leczenia. Również leków przyjmowanych regularnie nie należy odstawiać bez uzgodnienia z lekarzem. Więcej informacji znajdziesz w artykule o pierwszych dniach po odstawieniu alkoholu.
Co może zmienić się w zdrowiu?
Zaprzestanie picia ogranicza dalszą ekspozycję na szkodliwe działanie alkoholu. U części osób stopniowo poprawiają się sen, samopoczucie i codzienna sprawność. Zakres poprawy zależy między innymi od wcześniejszego sposobu picia, chorób towarzyszących, odżywienia i dalszego leczenia.
Początek bywa trudny. Bezsenność, niepokój czy zmęczenie mogą utrzymywać się mimo decyzji o abstynencji. Warto mówić o nich lekarzowi. Nie każdy objaw wynika wyłącznie z odstawienia, a niektóre problemy zdrowotne wymagają osobnego leczenia. Obietnice „pełnej regeneracji” po określonej liczbie dni mogą wywoływać niepotrzebne rozczarowanie.
Codzienność staje się bardziej przewidywalna
Dla jednej osoby ważną zmianą jest poranek bez kaca. Dla innej możliwość dotrzymania umówionego spotkania, spokojnego zaplanowania wydatków albo pamiętania wieczornej rozmowy. Warto zauważać takie konkretne sprawy, nawet jeśli daleko im do spektakularnej przemiany.
Pomocne może być zapisanie własnego powodu zmiany: „chcę być bardziej obecny w domu”, „chcę zadbać o zdrowie”, „chcę przestać planować dzień wokół picia”. Do takiego zdania można wracać podczas rozmowy z terapeutą. Cele mogą się zmieniać wraz z tym, jak lepiej poznajesz swoje potrzeby.
Emocje potrzebują uwagi
Gdy alkohol pełnił funkcję sposobu na napięcie, samotność lub zasypianie, po jego odstawieniu te trudności mogą być mocniej odczuwane. Psychoterapia daje możliwość przyjrzenia się sytuacjom, w których pojawia się chęć picia, i ćwiczenia innych sposobów reagowania. Czasem potrzebne jest również leczenie współwystępujących problemów psychicznych.
Nie trzeba oczekiwać od siebie dobrego nastroju każdego dnia. Możesz powiedzieć specjaliście także o złości, nudzie czy rozczarowaniu trzeźwością. Szczera rozmowa pomaga dopasować wsparcie. W leczeniu problemów alkoholowych stosuje się różne formy pomocy, w tym oddziaływania psychologiczne, leki przy odpowiednich wskazaniach i grupy wzajemnego wsparcia.
Odbudowa relacji ma własne tempo
Bliscy mogą potrzebować czasu, żeby ponownie zaufać. Sama abstynencja nie rozwiązuje automatycznie dawnych konfliktów ani trudności finansowych. Pomocne są małe, powtarzalne działania: dotrzymanie ustaleń, uczciwa informacja o trudnościach i gotowość wysłuchania drugiej osoby.
Partner lub rodzina również mogą korzystać z własnego wsparcia. Każda strona ma prawo do granic. Nie wszystkie relacje uda się odbudować, a tempo innych osób może różnić się od Twojego. Warto omawiać te doświadczenia podczas leczenia, zwłaszcza gdy poczucie winy lub samotność zwiększają chęć powrotu do picia.
Jak zaplanować dzień bez alkoholu?
Na początek wybierz kilka spraw, które pomogą uporządkować najbliższy tydzień. Mogą to być regularne posiłki, umówiona konsultacja, krótki spacer, kontakt z zaufaną osobą i plan na wieczór, który wcześniej wiązał się z piciem. Odpoczynek nie musi od razu przynosić takiej satysfakcji, jakiej oczekujesz.
Ze specjalistą warto przygotować konkretny plan na trudniejszy moment: po czym poznasz narastające ryzyko, z kim się skontaktujesz i co możesz zmienić w otoczeniu. Wpisany numer telefonu oraz umówiony sposób kontaktu są bardziej użyteczne niż ogólne zobowiązanie, że tym razem poradzisz sobie sam.
Jeśli zdarzy się powrót do picia
Powrót do używania jest sygnałem, żeby możliwie szybko zadbać o bezpieczeństwo i skontaktować się z osobą prowadzącą leczenie. Może wymagać ponownej oceny, zmiany planu lub intensywności pomocy. Nie przekreśla wcześniej wykonanej pracy i nie świadczy o braku wartości czy charakteru. Jednocześnie niesie ryzyko zdrowotne, którego nie należy bagatelizować.
Jeśli zastanawiasz się nad zmianą, w Phoenix możesz zacząć od konsultacji dotyczącej terapii uzależnień. Pierwsza rozmowa pozwala opisać obecną sytuację i ustalić dalszy kierunek pomocy. Nie musisz mieć przygotowanego planu na całe trzeźwe życie.
Pomoc w Phoenix w Warszawie
W Phoenix możesz skorzystać z psychoterapii uzależnień. Podczas konsultacji omawiamy zgłaszane trudności i potrzebny zakres dalszej pomocy.
Psychoterapię uzależnień prowadzą w naszym zespole Bartosz Gradowski i Agnieszka Zań. Według cennika Phoenix sesja psychoterapii uzależnień trwa 50 minut i kosztuje od 300 zł. Cenę wybranego spotkania potwierdzisz przed rezerwacją.
Przyjmujemy przy ul. Alpejskiej 43 w Warszawie, w Aninie. Sprawdź możliwość umówienia wizyty lub zadzwoń pod 888 333 907, aby dobrać rodzaj konsultacji.
Źródła
- NICE CG100: Alkohol i powikłania zdrowotne, zalecenia dotyczące zespołu abstynencyjnego.
- NIAAA: Treatment for Alcohol Problems: Finding and Getting Help.
- NIAAA: Recovery Research Definitions, zdrowienie i codzienne funkcjonowanie.
- NIDA: Seeking Drug Abuse Treatment, ocena leczenia i reagowanie na nawrót.